Έκτακτο σχέδιο της Γερμανίας – Τι θα γίνει αν ο Πούτιν κλείσει την «στρόφιγγα» του αερίου

Στο τραπέζι η κρατικοποίηση εταιρειών ενέργειας στη Γερμανία. Τι περιλαμβάνει το σχέδιο έκτακτης ανάγκης σε περίπτωση που ξαφνικά διακόψει η Μόσχα την παροχή φυσικού αερίου.

Γερμανοί αξιωματούχοι προετοιμάζονται αθόρυβα για το ενδεχόμενο μιας ξαφνικής διακοπής στην προμήθεια ρωσικού φυσικού αερίου. Καταρτίζουν ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης που περιλαμβάνει ακόμη και να τεθούν υπό κρατικό έλεγχο κρίσιμες εταιρείες ενέργειας, όπως αποκαλύπτει το πρακτορείο ειδήσεων Reuters, επικαλούμενο πληροφορίες από άτομα που γνωρίζουν το θέμα.

Οι προετοιμασίες διεξάγονται από το Υπουργείο Οικονομικών και είναι ενδεικτικές της αυξημένης κατάστασης συναγερμού σχετικά με τις προμήθειες φυσικού αερίου, που τροφοδοτεί τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης. Σημειώνεται ότι η τροφοδοσία είναι κρίσιμη στην παραγωγή χάλυβα, πλαστικών και αυτοκινήτων.

Το ρωσικό φυσικό αέριο αντιπροσώπευε το 55% των εισαγωγών της Γερμανίας πέρυσι και το Βερολίνο δέχεται πιέσεις για απεμπλοκή, με τους επικριτές του να υποστηρίζουν ότι οι εισαγωγές αερίου από τη Μόσχα βοηθούν στη χρηματοδότηση του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Η Γερμανία έχει δηλώσει ότι θέλει να απογαλακτιστεί από τις ρωσικές προμήθειες, αλλά αναμένεται ότι θα εξακολουθήσει να έχει σε μεγάλο βαθμό εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο μέχρι τα μέσα του 2024.

Ωστόσο, παραμένει ασαφές τι θα συμβεί σε μια περίπτωση ξαφνικής διακοπής της ροής του ρωσικού αερίου. Αξιωματούχοι είπαν ότι η Γερμανία θέλει να αποτρέψει μια κλιμάκωση, υποστηρίζοντας ένα ευρωπαϊκό εμπάργκο φυσικού αερίου, έχοντας ήδη υποστηρίξει τις κυρώσεις κατά της Μόσχας για τον άνθρακα και το πετρέλαιο.

Αλλά πλέον φοβούνται ότι η Ρωσία θα μπορούσε να διακόψει μονομερώς τις ροές φυσικού αερίου και θέλουν έχουν διαθέσιμο ένα σχέδιο προκειμένου να καλύψουν τις ανάγκες της Γερμανίας, σε περίπτωση που η Μόσχα λάβει τέτοια απόφαση.

Ενώ υπάρχει ένα ευρύ πλαίσιο και η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να βοηθήσει, οι λεπτομέρειες για το πώς θα εφαρμόσει το σχέδιο τώρα καταρτίζονται, δήλωσαν οι αξιωματούχοι.

Σκέψεις για κρατικοποίηση διυλιστηρίων

Η κυβέρνηση θα μπορούσε να υποστηρίξει τη χορήγηση περαιτέρω δανείων και εγγυήσεων για τη στήριξη των ενεργειακών εταιρειών, βοηθώντας τις να αντιμετωπίσουν τις αυξανόμενες τιμές και θα μπορούσε να θέσει υπό την προστασία του κράτους κρίσιμες εταιρείες, όπως τα διυλιστήρια, ανέφεραν τρεις αξιωματούχοι στο Reuters.

Το υπουργείο Οικονομίας της Γερμανίας, που κλήθηκε να σχολιάσει το θέμα, παρέπεμψε στις δηλώσεις του επικεφαλής του, αντικαγκελαρίου Ρόμπερτ Χάμπεκ. Όπως έχει δηλώσει, η χώρα έχει καταβάλει «εντατικές προσπάθειες» κατά τις τελευταίες εβδομάδες για να μειώσει την εξάρτηση της χώρας από τη ρωσική ενέργεια.

Τον περασμένο μήνα, το Βερολίνο ενέκρινε μια νομική αλλαγή που θα επιτρέψει να αποκτήσει τον έλεγχο των ενεργειακών εταιρειών ως έσχατη λύση.

Τώρα, συζητά πώς θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει το μέτρο στην πράξη, όπως για να αποκτήσει τον έλεγχο του διυλιστηρίου PCK που λειτουργεί από τη ρωσική Rosneft στο Schwedt κοντά στην Πολωνία, σημείωσαν δύο από τις πηγές του Reuters. Αντιπροσωπεύει το μεγαλύτερο μέρος των ρωσικών εισαγωγών πετρελαίου της Γερμανίας και θα μπορούσε να πληγεί από ένα εμπάργκο πετρελαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Από την πλευρά της, η Rosneft αρνήθηκε να σχολιάσει οποιαδήποτε πιθανή γερμανική ενέργεια.

Ενεργειακή εθνικοποίηση;

Ένας από τους ανθρώπους που μίλησαν στο Reuters, σημείωσε ότι η εθνικοποίηση των ενεργειακών εταιρειών είναι μια επιλογή που εξετάζεται, αλλά θα πρέπει να σταθμιστεί προσεκτικά και να δικαιολογηθεί με βάση τη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού και όχι την τιμωρία της Ρωσίας.

Η Γερμανία θα μπορούσε επίσης να αναλάβει μερίδια σε άλλες εταιρείες, είπαν στο Reuters πηγές για το θέμα. Το 2018, είχε προχωρήσει σε μια παρόμοια κίνηση όταν η κρατική αναπτυξιακή τράπεζα KfW αγόρασε το 20% του διαχειριστή ενεργειακού δικτύου 50Hertz για να αποφύγει μια προσφορά εξαγοράς από κινέζικη κρατική εταιρεία.

Το τελικό πακέτο έκτακτης ανάγκης της κυβέρνησης δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Μία από τις πηγές του ρεπορτάζ, προειδοποίησε ότι η ανάληψη μειοψηφικών συμμετοχών σε εταιρείες και η παρέμβαση στο διυλιστήριο Schwedt είναι υπό συζήτηση, αλλά δεν υπάρχει απόφαση.

Οι αξιωματούχοι εξετάζουν επίσης πώς η KfW μπορεί να αμβλύνει τις πιέσεις σε κρίσιμες εταιρείες, υποστηρίζοντάς τις με περαιτέρω δάνεια ή πιστωτικές γραμμές έκτακτης ανάγκης που θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν εάν οι τιμές της ενέργειας εκτιναχθούν στα ύψη.

Νωρίτερα φέτος, η KfW βοήθησε τη γερμανική ενεργειακή εταιρεία Uniper, το τμήμα φυσικού αερίου VNG της EnBW και τον διαχειριστή σταθμού ηλεκτροπαραγωγής με καύση άνθρακα, να αντιμετωπίσουν την αστάθεια στις ενεργειακές αγορές.

Η KfW αρνήθηκε να σχολιάσει ποιες εταιρείες είχε βοηθήσει.

Νοικοκυριά vs επιχειρήσεις

Η Γερμανία εξετάζει επίσης τι θα κάνει για το φυσικό αέριο σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Η ρυθμιστική αρχή εξετάζει εάν θα δώσει προτεραιότητα στον κλάδο των επιχειρήσεων έναντι των νοικοκυριών, κάτι που θα αποτελούσε αντιστροφή της τρέχουσας πολιτικής.

Οι συζητήσεις εκτυλίσσονται στο πλαίσιο του πολέμου στην Ουκρανία και μιας ολοένα και πιο φορτισμένης αντιπαράθεσης μεταξύ Μόσχας και Βρυξελλών, οι οποίες είναι υπέρ των σκληρών κυρώσεων για την απομόνωση της Ρωσίας.

Ο πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν απευθυνόμενος στις ρωσικές Ένοπλες Δυνάμεις στην παρέλαση της Δευτέρας ότι πολεμούν για τη χώρα τους, αλλά δεν έδωσε στοιχεία για το πόσο θα διαρκέσει η εισβολή στην Ουκρανία, την οποία το Κρεμλίνο αποκαλεί «ειδική στρατιωτική».

Η ρωσική Gazprom διέκοψε τις εξαγωγές φυσικού αερίου προς την Πολωνία και τη Βουλγαρία τον περασμένο μήνα, καθώς αρνήθηκαν να πληρώσουν σε ρούβλια, αλλά το Κρεμλίνο απέρριψε τις κατηγορίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ότι η Μόσχα χρησιμοποιούσε τις προμήθειες φυσικού αερίου ως μέσο εκβιασμού.

Το Κρεμλίνο και η Gazprom έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι η Ρωσία είναι αξιόπιστος προμηθευτής ενέργειας.

Τα μέτρα μετά τον άνθρακα και το πετρέλαιο

Αφού υποστήριξε διστακτικά τις κυρώσεις για τον άνθρακα και το πετρέλαιο, το Βερολίνο θέλει επίσης τώρα «να τραβήξει μια γραμμή», δήλωσαν τέσσερις αξιωματούχοι.

Ανησυχούν ότι ο περιορισμός του φυσικού αερίου θα μπορούσε να εκτοξεύσει τις τιμές, επιτρέποντας στη Μόσχα να επωφεληθεί από τις πωλήσεις εκτός ΕΕ.

Οι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η Γερμανία έφθασε στο όριο των κυρώσεων που θα μπορούσε να επιβάλει χωρίς να προκαλέσει αρνητικό σπιράλ στην οικονομία.

Το Βερολίνο έχει επηρεαστεί επίσης από επικεφαλής της γερμανικής βιομηχανίας, συμπεριλαμβανομένων των διευθυντικών στελεχών των μεγαλύτερων εισηγμένων εταιρειών και εκπροσώπων εταιρειών με δεσμούς με τη Ρωσία, οι οποίοι συναντώνται τακτικά και ασκούν πιέσεις σε αξιωματούχους να μην απαγορεύουν το φυσικό αέριο, όπως ανέφερε άτομο με γνώση του θέματος.

Στελέχη εταιρείας είπαν στο Βερολίνο ότι ετοιμάζονται να ανακόψουν τους ρωσικούς ενεργειακούς δεσμούς σε κάθε περίπτωση, αλλά απηύθυναν έκκληση στην κυβέρνηση να μην τους αναγκάσει να το κάνουν αμέσως, είπε ένα δεύτερο άτομο που γνωρίζει αυτές τις συζητήσεις.