Ανάκληση ψαριού από τον ΕΦΕΤ λόγω μόλυνσης από θανατηφόρο βακτήριο – Φωτογραφία και μάρκα

Ανάκληση καπνιστής πέστροφας μετά τον εντοπισμό Listeria monocytogenes – Οι κίνδυνοι για την υγεία, τα πιθανά αίτια επιμόλυνσης και τα μέτρα πρόληψης στη βιομηχανία τροφίμων

Σε ανάκληση συγκεκριμένης παρτίδας καπνιστής μαριναρισμένης πέστροφας προχώρησε ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ), μετά την ανίχνευση του παθογόνου μικροοργανισμού Listeria monocytogenes κατά τη διάρκεια επίσημων ελέγχων που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος παρακολούθησης των μικροβιολογικών κριτηρίων ασφάλειας τροφίμων για το έτος 2026.

Δείτε την φωτογραφία:

image 56.png

Η Listeria monocytogenes συγκαταλέγεται στα πιο επικίνδυνα τροφιμογενή παθογόνα παγκοσμίως και καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό θνησιμότητας μεταξύ των βακτηρίων που μεταδίδονται μέσω τροφίμων, σύμφωνα με τα διαθέσιμα επιδημιολογικά στοιχεία.

Το προϊόν που αφορά η ανάκληση είναι φιλέτο καπνιστής μαριναρισμένης πέστροφας με την εμπορική ονομασία «FRÉSKOS, με λάδι, λεμόνι και πολύχρωμο πιπέρι, με φυσικό κάπνισμα ξύλου οξιάς, πλούσιο σε Ω3». Πρόκειται για προϊόν που παράγεται και συσκευάζεται στην Ελλάδα από την επιχείρηση Γ. Παναγιωτόπουλος – Ι. Μπακατσιάς Ο.Ε. Ιχθυοκαλλιέργεια, με έδρα το Καρπενήσι. Η παρτίδα που ανακλήθηκε φέρει ημερομηνία παραγωγής 3 Φεβρουαρίου 2026 και ημερομηνία ανάλωσης έως 1 Σεπτεμβρίου 2026. Η παρουσία του παθογόνου επιβεβαιώθηκε από το Τμήμα Εργαστηριακών Δοκιμών και Ερευνών Τροφίμων Θεσσαλονίκης της Διεύθυνσης Εργαστηριακών Δομών του ΕΦΕΤ, γεγονός που οδήγησε στην απαίτηση άμεσης απόσυρσης του συνόλου της συγκεκριμένης παρτίδας από την αγορά.

Η Listeria monocytogenes αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα παθογόνα που σχετίζονται με τα τρόφιμα έτοιμα προς κατανάλωση. Πρόκειται για βακτήριο που μπορεί να επιβιώσει και να πολλαπλασιαστεί ακόμη και σε συνθήκες ψύξης, χαρακτηριστικό που το διαφοροποιεί από πολλούς άλλους τροφιμογενείς μικροοργανισμούς. Τα καπνιστά ψάρια, τα μαριναρισμένα αλιεύματα και γενικότερα τα προϊόντα που καταναλώνονται χωρίς περαιτέρω θερμική επεξεργασία συγκαταλέγονται στις κατηγορίες τροφίμων που απαιτούν αυξημένη μικροβιολογική επιτήρηση για τον συγκεκριμένο παθογόνο παράγοντα.

Στη βιομηχανία τροφίμων, η επιμόλυνση από Listeria monocytogenes μπορεί να προκύψει σε διάφορα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας. Πιθανές πηγές αποτελούν οι πρώτες ύλες, το νερό επεξεργασίας, οι επιφάνειες κοπής, ο εξοπλισμός φιλετοποίησης και συσκευασίας, οι θάλαμοι ψύξης, τα συστήματα αποστράγγισης, καθώς και σημεία του εξοπλισμού όπου είναι δύσκολος ο πλήρης καθαρισμός. Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι επιμολύνσεις που συμβαίνουν μετά τη θερμική επεξεργασία ή το κάπνισμα, καθώς το προϊόν δεν υποβάλλεται σε επιπλέον στάδιο εξάλειψης του μικροοργανισμού πριν φτάσει στον καταναλωτή.

Η πρόληψη της παρουσίας του παθογόνου βασίζεται στην εφαρμογή ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων, στην αυστηρή τήρηση των προγραμμάτων καθαρισμού και απολύμανσης, στη συστηματική περιβαλλοντική δειγματοληψία εγκαταστάσεων, στον διαχωρισμό καθαρών και ακάθαρτων ζωνών παραγωγής, στον έλεγχο των θερμοκρασιών ψύξης και στη συνεχή επαλήθευση των μικροβιολογικών κριτηρίων μέσω εργαστηριακών αναλύσεων. Η παρακολούθηση των σημείων υψηλού κινδύνου και η άμεση διερεύνηση θετικών ευρημάτων αποτελούν κρίσιμες διαδικασίες για τον περιορισμό της διασποράς του μικροοργανισμού μέσα σε μια μονάδα παραγωγής.

Η κατανάλωση τροφίμων που έχουν επιμολυνθεί με Listeria monocytogenes μπορεί να προκαλέσει λιστερίωση. Σε υγιή άτομα τα συμπτώματα συνήθως περιλαμβάνουν πυρετό, ναυτία, εμέτους, διάρροια, μυϊκούς πόνους και γενική κακουχία. Ωστόσο, σε ορισμένες κατηγορίες πληθυσμού η νόσος μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρή λοίμωξη με σηψαιμία ή μηνιγγίτιδα. Οι ομάδες υψηλού κινδύνου περιλαμβάνουν εγκύους, νεογνά, ηλικιωμένους και άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, η λιστερίωση μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές όπως αποβολή, πρόωρο τοκετό, ενδομήτριο θάνατο του εμβρύου ή σοβαρή λοίμωξη του νεογνού. Για τον λόγο αυτό οι υγειονομικές αρχές διεθνώς συστήνουν ιδιαίτερη προσοχή στην κατανάλωση καπνιστών αλιευμάτων και άλλων έτοιμων προς κατανάλωση προϊόντων που διατηρούνται υπό ψύξη.

Οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί τη συγκεκριμένη παρτίδα του προϊόντος καλούνται να μην την καταναλώσουν. Όσοι ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες και έχουν ήδη καταναλώσει το προϊόν θα πρέπει να παρακολουθούν την εμφάνιση πιθανών συμπτωμάτων και να αναζητήσουν ιατρική συμβουλή εφόσον παρουσιάσουν ενδείξεις λοίμωξης. Παράλληλα, συνιστάται η ασφαλής απόρριψη του προϊόντος ή η επιστροφή του στο σημείο αγοράς, σύμφωνα με τις οδηγίες που θα δοθούν από την επιχείρηση και τις αρμόδιες αρχές.

Οι έλεγχοι του ΕΦΕΤ για τη συγκεκριμένη υπόθεση βρίσκονται σε εξέλιξη, ενώ η ανάκληση αφορά το σύνολο της συγκεκριμένης παρτίδας του προϊόντος που βρέθηκε θετική στην παρουσία του παθογόνου μικροοργανισμού Listeria monocytogenes.