
Ο Γερμανός καγκελάριος Μερτς παρέλαβε τις συστάσεις της επιτροπής εμπειρογνωμόνων για τις συντάξεις. Αντιδράσεις από την αντιπολίτευση και τα συνδικάτα. Ανάλυση DW.
Ακριβώς 33 προτάσεις για μεταρρυθμίσεις και περικοπές περιέχει το πόρισμα των εμπειρογνωμόνων, που διαβουλεύονταν επί πέντε ολόκληρους μήνες, προκειμένου να καταλήξουν στις καλύτερες δυνατές συστάσεις για τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος. Κυβερνητικές πηγές στο Βερολίνο αναφέρουν ότι ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς τείνει ευήκοον ους στις προτάσεις τους. Αρνητικές είναι οι αντιδράσεις των συνδικάτων και των κομμάτων της αντιπολίτευσης.
Την άμεση ανάγκη μεταρρυθμίσεων υπερασπίζεται όχι μόνο ο προερχόμενος από τις τάξεις των Χριστιανοδημοκρατών (CDU) καγκελάριος, αλλά και η υπουργός Εργασίας Μπέρμπελ Μπας, που ανήκει στους συγκυβερνώντες Σοσιαλδημοκράτες (SPD). «Λαμβάνουμε μέτρα για τη νέα γενιά, ώστε να έχει υψηλότερες συντάξεις» υπογραμμίζει η ίδια.

Σύνταξη στα 70;
Το «πακέτο» περιλαμβάνει κάποιες από τις αναμενόμενες προτάσεις για νοικοκύρεμα του συνταξιοδοτικού συστήματος, που έχουν διατυπωθεί και στο παρελθόν, αλλά και νέες προτάσεις συμβιβασμού σε ζητήματα που είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις παλαιότερα. Βασική αρχή είναι ότι το όριο συνταξιοδότησης από το 2032 θα αναπροσαρμόζεται διαρκώς, ανάλογα με το προσδόκιμο ζωής. Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούσε να φτάσει τα 67,5 έτη το 2042, τα 68 έτη το 2052 και τα 70 έτη το 2092.
Όλα αυτά προκαλούν αντιδράσεις. Μιλώντας στη Γερμανική Ραδιοφωνία (DLF), ο επικεφαλής της νεολαίας των Σοσιαλδημοκρατών (Jusos) Φίλιπ Τούμερ επισημαίνει ότι πιο δίκαιο θα ήταν να προσαρμόζεται το όριο συνταξιοδότησης στον συνολικό διάστημα κατά το οποίο έχουν καταβληθεί συνταξιοδοτικές εισφορές. Σύμφωνα με τον Γιαν Σάρπερμπεργκ, αναλυτή του οικονομικού πόρταλ Finanztip, η προσέγγιση αυτή είναι ορθή, αλλά βραχυπρόθεσμα το τελικό αποτέλεσμα δεν θα ήταν και πολύ διαφορετικό.

Μία ακόμη σύσταση των ειδικών, η οποία αποβλέπει στη διασφάλιση της βιωσιμότητας του ασφαλιστικού συστήματος, είναι η κατάργηση της πρόωρης συνταξιοδότησης στα 63 έτη, η οποία σήμερα εφαρμόζεται κατ’ εξαίρεση, εφόσον έχουν καταβληθεί εισφορές επί 45 χρόνια. Τα συνδικάτα εκφράζουν την αντίθεσή τους στην κατάργηση της εξαίρεσης αυτής, επισημαίνοντας ότι όσοι εργάστηκαν επί 45 συναπτά έτη έχουν συσσωρεύσει τόση κόπωση και ψυχολογική πίεση, ώστε δύσκολα θα παρατείνουν τον εργασιακό τους βίο. «Πρόκειται για μία πρόταση που παραγνωρίζει πλήρως την πραγματικότητα» λέει η επικεφαλής του βιομηχανικού συνδικάτου IG Metall, Κριστιάνε Μπένερ.
Μία παρεμφερής πρόταση είναι να μειωθεί ακόμη περισσότερο η ούτως ή άλλως μειωμένη σύνταξη που παίρνει κανείς σε περίπτωση πρόωρης συνταξιοδότησης. Και αυτό σηκώνει κριτική, λέει ο οικονομικός αναλυτής Γιας Σάρπερνμπεργκ, ωστόσο «σήμερα η μείωση της σύνταξης είναι μάλλον αμελητέα, με αποτέλεσμα πολλοί Γερμανοί να επιλέγουν την πρόωρη συνταξιοδότηση». Πράγματι, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του δημόσιου ασφαλιστικού ταμείου DAK, το 44% των Γερμανών εξετάζουν το ενδεχόμενο πρόωρης συνταξιοδότησης.
Σύνταξη από το …Χρηματιστήριο
Τουλάχιστον ένα κομμάτι της σύνταξης θα προέρχεται στο μέλλον από τις …χρηματαγορές. Πρότυπο αποτελεί το αποκαλούμενο «σουηδικό μοντέλο», στο οποίο οι εργαζόμενοι επενδύουν υποχρεωτικά ένα μικρό τμήμα των συνταξιοδοτικών εισφορών τους στο Χρηματιστήριο.
Σήμερα στο Γερμανία το 18% του μεικτού μηνιαίου εισοδήματος διοχετεύεται αυτομάτως στο συνταξιοδοτικό ταμείο. Εάν υλοποιηθεί η σχετική πρόταση της επιτροπής εμπειρογνωμόνων, θα συνδέεται με το χρηματιστήριο ένα ποσοστό έως 2% της μεικτής αμοιβής. Οι ειδικοί πισεύουν αυτό θα ήταν μία «κατ’ αρχήν καλή ιδέα», αλλά από την άλλη πλευρά «πολλά θα κριθούν στις λεπτομέρειες».

Τέρμα τα mini-jobs;
Αντιδράσεις προκαλεί η πρόταση των επιτροπής εμπειρογνωμόνων για κατάργηση των αποκαλούμενων mini-jobs. Πρόκειται για θέσεις εργασίας μερικής απασχόλησης, συνήθως ολίγων ωρών την εβδομάδα, οι οποίες αμείβονται με το ταπεινό ποσό των 603 ευρώ μηναίως, αλλά χωρίς να προβλέπονται υποχρεωτικές κρατήσεις και εισφορές. Με άλλα λόγια, τα 603 ευρώ καταλήγουν στην τσέπη του εργαζόμενου, εντελώς νόμιμα.
Κατά κανόνα πρόκειται για απλές χειρωνακτικές δουλειές ή άλλες εργασίες που δεν απαιτούν εξειδίκευση. Θεωρούνται όμως ιδιαίτερα δημοφιλείς για νέους, φοιτητές ή συνταξιούχους που θέλουν να αποκτήσουν εργασιακή εμπειρία ή να συμπληρώσουν το εισόδημά τους. Ήδη σήμερα ο νόμος προβλέπει ότι ο εργαζόμενος σε mini-job μπορεί να καταβάλει ποσοστό 3,6% του μισθού του στο ασφαλιστικό του ταμείο ως συνταξιοδοτική εισφορά, αλλά σε εθελοντική βάση.
