
Ο Dr. John Gottman έχει αφιερώσει πάνω από 40 χρόνια στη μελέτη ζευγαριών και έχει παρακολουθήσει την εξέλιξη των σχέσεών τους, για αυτό γνωρίζει με σιγουριά τους πιο συχνούς λόγους που μπορούν να οδηγήσουν ένα ζευγάρι σε χωρισμό. Τους έχει ονομάσει χαρακτηριστικά «Οι τέσσερις ιππείς της Αποκάλυψης», και από αυτούς, η περιφρονητική συμπεριφορά θεωρείται ο πιο δυσοίωνος οιωνός για το μέλλον οποιασδήποτε σχέσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, η περιφρόνηση στέλνει το μήνυμα: «Είμαι καλύτερος/η από εσένα. Δεν σε σέβομαι». Αυτό μπορεί να εκφραστεί με ειρωνικά σχόλια, συνεχόμενα αστεία που υπονομεύουν τον άλλο, γκριμάτσες ή ακόμα και την πλήρη αγνόηση του συντρόφου.
Όπως αναφέρει ο Dr. Gottman στο βιβλίο του «Why Marriages Succeed or Fail» («Γιατί οι γάμοι πετυχαίνουν ή αποτυγχάνουν»): «Όταν η περιφρόνηση αρχίζει να κατακλύζει τη σχέση, τα μέλη τείνουν να ξεχνούν τις θετικές ιδιότητες του συντρόφου τους. Δυσκολεύονται να θυμηθούν γιατί θαύμαζαν κάποτε αυτόν τον άνθρωπο ή ακόμα και ένα θετικό χαρακτηριστικό του. Η ικανότητα της περιφρόνησης να διαλύει τα θετικά συναισθήματα στη σχέση είναι ο λόγος που πρέπει να αντιμετωπίζεται αμέσως μόλις εντοπιστεί». Με λίγα λόγια, η περιφρόνηση διαλύει τη σχέση από τα θεμέλια, σβήνει ό,τι κρατούσε το ζευγάρι δεμένο και, σε ακραίες περιπτώσεις, την οδηγεί στην πλήρη κατάρρευση. Όπως τονίζει ο ειδικός, «όταν η έλλειψη σεβασμού επικρατεί σε μία σχέση, είναι αδύνατο αυτή να συνεχίσει να υπάρχει».

Πώς αναγνωρίζεται η περιφρονητική συμπεριφορά
Η περιφρόνηση εκδηλώνεται όταν υπάρχει παντελής έλλειψη σεβασμού, είτε λεκτικά είτε μέσω συμπεριφορών που έχουν στόχο να κάνουν τον άλλο να νιώσει υποδεέστερος. Τα βασικά χαρακτηριστικά περιλαμβάνουν:
- Ειρωνικά σχόλια και απαξιωτικές εκφράσεις
- Αγνόηση ή υποτίμηση όσων λέει ο σύντροφος
- Αντιδράσεις με γκριμάτσες ή φωνές που προσβάλουν
- Συνεχείς ειρωνείες ή αστεία που υπονομεύουν την αυτοεκτίμηση του άλλου

Ένα απλό παράδειγμα είναι όταν ένα ζευγάρι συζητά και ο ένας σύντροφος αποφεύγει να ακούσει, γυρίζει τα μάτια, κοιτάζει ειρωνικά το ταίρι του και αρνείται να επεξεργαστεί όσα λέγονται. Τέτοιες συμπεριφορές δημιουργούν μεγάλο στρες στη σχέση και συχνά οδηγούν στην οριστική ρήξη.
Υπάρχει λύση;
Ο Dr. Gottman προτείνει ότι το αντίδοτο στην περιφρόνηση είναι η καλλιέργεια θαυμασμού και τρυφερότητας στη σχέση. Ο καλύτερος τρόπος για να αναζωογονήσεις την αγάπη είναι να θυμηθείς τα θετικά: πώς γνωρίστηκε το ζευγάρι, τι ένιωσαν όταν πρωτοσυναντήθηκαν ή φιλήθηκαν για πρώτη φορά, και γιατί αποφάσισαν να ξεκινήσουν μαζί τη ζωή τους. Σε περιόδους κρίσης, η συνεχής ένταση και οι διαμάχες δεν επιλύουν προβλήματα. Αντίθετα, η εστίαση σε κοινές όμορφες στιγμές και θετικά συναισθήματα βοηθά το ζευγάρι να ξεπεράσει τα εμπόδια. Όταν αναπτύσσεται θαυμασμός και στοργή, οι διαφορές αντιμετωπίζονται ως ομάδα, και η σχέση μπορεί να παραμείνει ισχυρή ακόμα και απέναντι στις δυσκολίες.

Κεντρική φωτογραφία: Pinterest.com
