Τσάι που πωλείται στην Ελλάδα περιέχει βλαβερή ουσία με υπέρβαση έως 450% πάνω από το επιτρεπτό όριο

Η ουσία ανθρακινόνη, η οποία εντοπίστηκε στο ανακληθέν προϊόν έχει ταξινομηθεί από τη Διεθνή Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) ως «πιθανώς καρκινογόνος για τον άνθρωπο»

Σε ανάκληση προϊόντος yerba mate προχώρησαν και οι γαλλικές αρχές, έπειτα από διαπίστωση υπέρβασης των επιτρεπόμενων ορίων φυτοφαρμάκου. Συγκεκριμένα, πρόκειται για το προϊόν Yerba Mate Elaborada της εταιρείας Amanda, το οποίο διακινήθηκε σε διάφορες περιοχές της Γαλλίας και αφορά συγκεκριμένη παρτίδα με ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας την 1η Δεκεμβρίου 2027.

Δείτε το τσάι:

amanda.jpg

Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση, ο λόγος της ανάκλησης είναι η παρουσία της ουσίας ανθρακινόνη (anthraquinone) σε επίπεδα υψηλότερα από αυτά που επιτρέπονται από τη νομοθεσία. Οι αρμόδιες αρχές καλούν τους καταναλωτές να μην καταναλώσουν το προϊόν και να διακόψουν άμεσα τη χρήση του, ενώ η διαδικασία ανάκλησης θα παραμείνει σε ισχύ έως το τέλος του 2026. Θυμίζουμε ότι οι εργαστηριακοί έλεγχοι που κοινοποιήθηκαν μέσω του ευρωπαϊκού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για τρόφιμα και ζωοτροφές RASFF αποκάλυψαν ιδιαίτερα αυξημένα επίπεδα ανθρακινόνης στο συγκεκριμένο τσάι yerba mate, με συγκεντρώσεις που φτάνουν έως και τα 0,11 mg/kg, τιμή υπερπενταπλάσια του ανώτατου επιτρεπτού ορίου των 0,02 mg/kg.

Το συγκεκριμένο προϊόν ανήκει στην κατηγορία των ροφημάτων καφέ και τσαγιού και διατίθεται σε συσκευασίες των 250 γραμμαρίων. Αν και η ανάκληση αφορά τη γαλλική αγορά και συγκεκριμένες παρτίδες, το γεγονός ότι η ίδια μάρκα yerba mate διατίθεται και στην Ελλάδα μέσω ηλεκτρονικών καταστημάτων προκαλεί εύλογη ανησυχία στους καταναλωτές. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη ανακοίνωση για ανάλογη ανάκληση στην ελληνική αγορά, ωστόσο οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι καταναλωτές θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί. Το yerba mate είναι ένα ιδιαίτερα δημοφιλές ρόφημα με διεγερτικές ιδιότητες. Παρά τα οφέλη που συχνά αποδίδονται στην κατανάλωσή του, περιστατικά όπως το συγκεκριμένο αναδεικνύουν τη σημασία των ελέγχων στην αλυσίδα διανομής τροφίμων και της ενημέρωσης των καταναλωτών.

Τι είναι η ανθρακινόνη και ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι για την υγεία

Η ουσία ανθρακινόνη, η οποία εντοπίστηκε στο ανακληθέν προϊόν yerba mate στη Γαλλία, αποτελεί μια χημική ένωση που χρησιμοποιείται σε διάφορες βιομηχανικές και γεωργικές εφαρμογές, ενώ μπορεί να βρεθεί και ως κατάλοιπο σε τρόφιμα όπως το τσάι. Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες, η παρουσία της στα τρόφιμα συνδέεται είτε με τη χρήση της ως φυτοφαρμάκου είτε με περιβαλλοντική επιμόλυνση, όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση που μπορεί να καταλήξει στα φύλλα των φυτών.

Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) έχει θέσει αυστηρά όρια για την παρουσία ανθρακινόνης στα τρόφιμα, ταξινομώντας την ως φυτοφάρμακο και ορίζοντας ανώτατο επιτρεπτό όριο υπολειμμάτων στα 0,02 mg/kg για προϊόντα όπως το τσάι. Η ύπαρξη αυτών των ορίων αντικατοπτρίζει την ανάγκη περιορισμού της έκθεσης των καταναλωτών.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι η ανθρακινόνη έχει ταξινομηθεί από τη Διεθνή Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) ως «πιθανώς καρκινογόνος για τον άνθρωπο» (ομάδα 2Β). Παράλληλα, αξιολογήσεις της EFSA επισημαίνουν ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί καρκινογόνος δράση, ενώ πειραματικές μελέτες σε ζώα έχουν δείξει επιδράσεις κυρίως στο ήπαρ και τους νεφρούς. Επιπλέον, νεότερα επιστημονικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι η χρόνια έκθεση μέσω της διατροφής μπορεί να σχετίζεται με τοξικές επιδράσεις στον οργανισμό, όπως διαταραχές στον μεταβολισμό των λιπιδίων στο ήπαρ. Αν και τα διαθέσιμα στοιχεία για τον άνθρωπο παραμένουν περιορισμένα, η επιστημονική κοινότητα τονίζει την ανάγκη περαιτέρω αξιολόγησης της ουσίας, ιδιαίτερα λόγω της ευρείας παρουσίας της στο περιβάλλον και στην τροφική αλυσίδα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι υπολείμματα ανθρακινόνης έχουν εντοπιστεί σε σημαντικό ποσοστό δειγμάτων τσαγιού διεθνώς, με ορισμένες περιπτώσεις να υπερβαίνουν τα επιτρεπόμενα όρια, γεγονός που έχει οδηγήσει σε αυστηρότερους ελέγχους και κανονισμούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παρότι η περιστασιακή έκθεση σε χαμηλά επίπεδα δεν θεωρείται απαραίτητα επικίνδυνη, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η συστηματική κατανάλωση προϊόντων με αυξημένα υπολείμματα μπορεί να ενέχει κινδύνους για τη δημόσια υγεία. Για τον λόγο αυτό, οι ανακλήσεις προϊόντων και οι σχετικοί έλεγχοι κρίνονται ιδιαίτερα σημαντικοί για την προστασία των καταναλωτών.

Οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί προϊόντα της συγκεκριμένης μάρκας καλούνται να παραμείνουν σε επαγρύπνηση και, σε περίπτωση αμφιβολίας, να επικοινωνήσουν με το κατάστημα αγοράς ή να αποφύγουν την κατανάλωση μέχρι να υπάρξει σαφής επιβεβαίωση για την ασφάλεια του προϊόντος.

Πηγή: cibum.gr